زرشک سماق و انجیر کوهی محصول طبیعی کوهستان( قهستان) خراسان

شکوفه‌های بهاری درخت زرشک

زرشک رسیده

 

تصویری از بوته زرشک در روستای ییلاقی ایرا
زرشک درختچه‌ای تیغدار به طول ۱ تا ۵ متر است. چوب آن به رنگ قرمز، قهوه‌ای یا زرد است. برگ‌های آن بیضی شکل با دندانه‌های اره‌ای و میوه اش قرمز رنگ بیضوی شکل و ترش مزه‌است. به ریشهٔ درخت زرشک «آئر خیس» گفته می‌شود. زرشک ایرانی با گونه های زرشک دیگر متفاوت است و اگرچه در گونه بریس قرار دارد اما خود یک گونه متمایز است که نباید آنرا بریس ترجمه کرد زرشک زرشک است و نمونه خارجی ان متفاوت است.

انتهای بهار و ابتدای تابستان فصل شکوفه دادن بوته زرشک است، غنچه‌های زرد رنگ زرشک در فصل پاییز رنگ قرمز گیلاسی به خود می‌گیرند.

زرشک بومی مناطق معتدل و نیمه استوایی اروپا، آسیا، آفریقا، آمریکای شمالی و آمریکای جنوبی است. کشور ایران بزرگترین تولیدکننده زرشک در دنیا است که در این میان استان خراسان و  منطقه قهستان شهرستان قائنات با در اختیار داشتن نزدیک به ۹۷ درصد از اراضی زیرکشت این محصول، تولید ۹۵ درصد از زرشک دنیا را در اختیار دارد. زرشک همانند سماق در منطقه کوهستانی قهستان می روید و هر دو برای نقرس مفید می باشند.

The country in which they are used the most is Iran, where they are referred to as zereshk(زرشک) in Persian.

The berries are common in Persian cuisine such as in rice pilafs (known as zereshk polo) and as a flavouring for poultry meat. Due to their inherent sour flavor, they are sometimes cooked with sugar before being added to Persian rice. Iranian markets sell zereshk dried. In Russia they are sometimes used in jams (especially the mixed berry ones), and extract from them is a common flavoring for soft drinks and candies/sweets.

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Zereshk_Zibad.jpg

 

File:Zereshk Zibad.jpg

زعفران در هند کاهش – افغانستان – مراکش و یونان افزایش یافته است.

محصول درخت سماق، نیاز مهم برای ادویه و چاشنی غذا

سماق یک نوع از درختان ادویه ای یا دارویی است که برای چاشنی و طعم دهنده غذا نیز بکار می رود. سماق در ایران بصورت طبیعی می روید رویشگاه های ان بیشتر در مناطق کوهپایه ای است در تمام رشته کوه قهستان که بین شهرستان های گناباد- فردوس- قاین و بیرجند هست سماق و انجیر کوهی و پسته کوهی معروف به بنه  می روید مرکز اصلی تولید سماق در شهرستان گناباد روستای خانیک در بخش کاخک می باشد این روستا در دامنه کوهستان معروف به براکوه یا کوه سیاه یا کوه گناباد واقع است. سماق به خاط نوع اسیدی که دارد برای کباب بسیار ضروری است و در آبگوش هم می تواند بسیار مفید باشد و بطور کلی استفاده از آن برای غذاهای پر جرب بسیار ضروری است. سماق را اسیاب و پودر ان را بر روی غذا می ریزند.

سماق کوهستانی یا سماق قهستانی به رنگ قهوه ای مایل به خاکستری است. رنگ پودر آن بیشتر به رنگ خاکی تیره است  و قرمز نمی شود . طعم آن ترش مزه است .

سُماق معرب شده از  سوماک پارسی (نام علمی: Rhus) درختچه‌ایست کوهستانی که میوه‌های خوشه‌ای دارد و میوهٔ آن پس از کوبیده شدن به عنوان چاشنی، همراه با غذاهایی همچون کباب استفاده می‌شود. طعم آن گرایش به ترشی دارد.

گیاه سماق از راسته افراسانان(Sapindales)، تیرهٔ پسته‌ایان (Anacardiaceae) است.

درختچه سماق در شمیران، تفرش، خراسان، قم، محلات، شیراز، رودبار، تبریز، و باغات اقلید و بعضی از کشورهای خاورمیانه می‌روید. سماق برای دندان درد مفید است و اشتها را تحریک می‌کند. لثه را تقویت و از خون‌ریزی معده جلوگیری می‌کند. به دلیل داشتن تانن فراوان قابض و پاک‌کننده معده می‌باشد. خوردن سماق تازه ایجاد مسمومیت می‌کند. همچنین سماق برای بیماران دیابتی بسیار مفید است. یکی از اجزای سفره هفت سین ایرانیان است. در یونان باستان از چوب سماق به جهت رنگ‌آمیزی پارچه‌های پشمی استفاده می‌شده است و در کشور ایتالیا از این گیاه برای رنگ دادن به چرم نیز استفاده شده‌است.

– معرفی درختچه سماق

 

سماق یکی از گونه های گیاهی جنگلی می باشد. گونه ای خودرو که تقریباً دست بشر در گسترش آن کمتر دخالت دارد و اکثراً به حالت خودرو و در دامنه های وحشی چوبزارها، چمنزارها، صخره ها، دره های گود و اطراف جاده ها رشد می کند.

نام علمی سماق Rhus coriaria است. “سماق” در قدیم “سماک” نیز تلفظ می شده است، در حقیقت فارسی آن سماک و عربی آن سماق است.

سماق دارای انواع مختلفی است از جمله:

الف- سماق صمغی: این نوع سماق در بعضی از باغات تهران و مناطقی از کشور ژاپن می روید.

ب- سماق آمریکایی: این نوع سماق هم در مناطقی از آمریکای شمالی می روید.

ج- سماق معمولی: این سماق مهمترین و پر رویش ترین درخچه سماق می باشد. این نوع سماق

درختچه ایست کوهستانی و میوه‌ های خوشه‌ای دارد: این سماق بومی نواحی مدیترانه، جنوب ایتالیا و آسیای شرقی بخصوص ایران است و در نقاط استپی سلسله جبال البرز و زاگرس در آذربایجان و خراسان و فارس و دامنه‌های جنوبی رشته کوه‌های البرز، در دره‌های کرج و هراز، بین ۱۰۰۰ ـ ۱۷۰۰ متر، در ارتفاعات شیراز تا ۲۳۰۰۰متر ارتفاع از سطح دریا (۵) و در جنگلهای ارسباران در ارتفاعات بین ۱۹۰۰-۶۵۰ متر از سطح دریا دیده می‌شود.

درخچه سماق، درختی کوچک‌پاست با ارتفاع ۳ متر و گاهی به ۴ متر بالغ می‌گردد و شاخه‌های جوان و دمبرگ‌های آن را موهای زبر پوشانیده است.

برگ‌های سماق مرکب شانه‌ایست و طول آن به ۱۸ سانتی‌متر بالغ می‌شود و دارای ۱۵ برگچه است و هر برگچه آن در حدود ۳-۷ سانتی‌متر طول دارد. شکل‌ آن‌ها نیز، تخم‌مرغی، دندانه‌دار و مخملی است. با سطحی به رنگ سبزمات و پشت روشن که در پائیز به رنگ سرخ یا حنائی در می‌آید.

گل آذین آن متراکم باخوشه‌های حنائی رنگ است و به ۲۰-۱۰ سانتی‌متر طول بالغ می‌گردد. میوه آن شفت کرک‌دار قهوه‌ای مایل به ارغوانی است، برگ‌های سماق دارای ۱۳% مازوست است و در صنعت چرم‌سازی خصوصاً در مصر و یونان باستان به‌کاربرده می شد. میوه سائیده شده آن به‌عنوان چاشنی غذا در منازل مصرف می‌شود، از پوست آن هم رنگ زرد نارنجی به‌ دست می‌آید

این درخچه در مناطقی که ۳۵۰-۳۰۰ میلیمتر بارندگی سالیانه داشته باشد رشد می کند. در خاکهای کمی اسیدی یا خنثی با ۷-۵/۶ = HP بهتر رشد می کند. آب و هوای گرم و خشک را می پسندد. گیاهی نور پسند بوده و غیر مقاوم به سایه است. مقاوم به آفات و امراض بوده، اگر در اثر کم آبی خشک شود با مختصر رطوبت ایجاد پاجوش می کند. در صورت سرمازدگی ساقه های جدید ایجاد می کند

– جنگلهای سماق در بخش هوراند اهر

جنگلهای سماق در بخش هوراند اهر، از سرمایه های ارزشمند طبیعی منطقه ارسباران به شمار می رود که در سطح وسیعی از سینه دره های آرام، زیبا و جذاب در هم آمیخته این منطقه می رویند،

وسعت این عرصه به چندین روستای بخش هوراند شامل(آقبراز، وروجن سفلی و علیا، تابستانق، ملالو، کورن، کویر، هوای، قره درویش، داودلو، خانکندی و غیره) می شود که در سطح ۸۱ هکتار پراکنده شده است و تنها ذخیره گاه جنگلی سماق منطقه ارسباران است.

بهره برداری از محصولات این جنگل ها متوسط عملکرد ۱ تن در هکتار با کل تولید سالانه ۸۱ تن سماق می باشد و به لحاظ دارا بودن رنگ قرمز طبیعی، طعم خوب، بازار پسندی، یکی از مرغوبترین و اصلی ترین نوع سماق موجود در کشور می باشد.

سماق تولیدی هوراند محصولی کاملاً سالم و ارگانیک و عاری از هرگونه آلاینده های شیمیایی از جمله کود و سموم شیمیایی می باشد(۱).

هرساله در اواخر تابستان و اوایل پاییز میوه های سماق بر درختان جنگلی می رسند و اهالی روستاهای اطراف طی جشنی به نام جشن برداشت سماق میوه رسیده درختچه را می چینند و پس از چیدن و خشک کردن، سماق آنها را آسیاب کرده و علاوه بر مصرف خوراکی و دارویی در رنگرزی نیز استفاده می کنند.

روش های تکثیر این درخچه به صورت پاجوش، بذر و قلمه ساقه و ریزوم می باشد. بهترین روش پاجوش می باشد که در پاییز یا آخر زمستان پاجوش را با ریشه از گیاه مادر جدا کرده و در محیط جدید کشت می نمایند. روش بذری بخاطر مدن دار بودن و تبدیل ۵۰ درصد به نر غیر اقتصادی می باشد.

– خواص دارویی و درمانی سماق

  • خاصیت ضد میکروبی دارد.

خاصیت آنتی اکسیدانی دارد. آنتی اکسیدان ها موادی هستند که از عمل رادیکال های آزاد در بدن جلوگیری می کنند. رادیکال های آزاد با تخریب سلول های بدن نقش مهمی در بروز انواع سرطان دارند. بنابراین آنتی اکسیدان ها از بروز سرطان ها جلوگیری می کنند.

  • برای بیماران دیابتی مفید است، زیرا یکی از عوامل به وجود آمدن عوارض مختلف در دیابتی ها، ترکیب شدن گلوکز (قند خون) با پروتئین های حیاتی بدن است که به تغییر ساختار شیمیایی و عملکرد این پروتئین ها ی انجامد. مطالعات نشان می دهد که سماق تا ۸۱ درصد از بروز این فرایند جلوگیری می کند.
  • به دلیل داشتن تانن فراوان، قابض و پاک کننده معده می باشد.
  • در درمان بیماری های روماتیسمی و نقرس موثر است.
  • گردی که روی میوه سماق می‏نشیند و به آن خاک سماق می‏گویند، بسیار قابض و کمی تلخ است و به علت داشتن املاح، از ترشحات بی رنگ زنانه جلوگیری می‏کند. برای این منظور و درمان نزله و تبهای صفراوی ۱۵ تا ۲۴ گرم در روز مصرف گردد.
  • غرغره ی و مضمضه جوشانده سماق برای ورم گلو و دهان مفید است.
  • علت افزودن سماق به کباب این است که خوردن گوشت کباب شده باعت تولید آنزیم هایی در بدن می شود که مضر هستند. سماق می تواند اثر این آنزیم ها را خنثی کند.
  • خوردن نیم کوفته آن با آب سرد و زیره براى کسى که مرتبا قى مى کند و غذا در شکمش بند نمى شود مفید است.
  • چاشنى خوبى براى آشها و سوپها و خورشها و رنگ آنها را مشکى مى کنم و اشتها را تحریک مى نماید.
  • گرد دندانیى که در آن گرد سماق باشد، جهت تقویت و استحکام لثه و جوشهاى چرک دهان و تسکین درد دندان کرم خورده مفید است.
  • اگر گرد روى میوه را پاک کرده و آن را در آب بخیسانند، و با کمى کتیرا در چشم بچکانند، درد آن را تسکین مى دهد و چون ۵/۷ گرم آن را در نیم لیتر آب بجوشانند و یک تکه پارچه را در آن خیس کرده ، و بر روى چشم اندازند و یا حرارت چشم مفید است.
  • برگ ، ساقه ، گرد میوه و گردى که روى میوه سماق مى نشیند و به خاک سماق معروف است و همچنین صمغ درخت اثر قابض کننده زیاد دارند و به همین جهت در رفع خونریزى معده ، شکم روش و اهال خونى به صور مختلف به کار مى روند و از آبریزش چشم جلوگیرى مى کنند.
  • چکاندن آب جوشانده آنها در گوش ، چرک آن را از بین مى برد.
  • ضماد آن جهت رفع آثار ضربه مفید است.
  • مالیدن آب جوشانده سماق مانع ورم ضربه و صدمه آن است(۲) .
  • کاهش منوراژی (خونریزی رحم) و خونریزی در فواصل قاعدگی.
  • کاهش خونریزی سینه(هموپتزی)
  • برطرف کننده اسهال معمولی و اسهال خونی.
  • پایین آورنده قند خون و تصفیه کننده خون و دفع مواد زائد خون است.
  • پایین آورنده تب.
  • کمپرس با سماق در التیام زخم، خون دماغ، التیام سوختگی، اگزما، ترک نوک سینه و عضو ضرب دیده موثر میباشد.
  • چای سماق برای کاهش تعریق بکار میرود.
  • ادرار آور و تقویت کننده دستگاه گوارش است.
  • در کسانی که هموروئید (بواسیر) دارند و در زنانی که ترشحات واژینال دارند سماق را جوشانده و داخل لگنی ریخته و شخص در آن بنشیند.
  • در قدیم برای درمان سوزاک و سل بکار می رفته است.
  • در قدیم شیره خارج شده از درخت سماق را برای درمان بیماری های دستگاه ادراری بکار می بردند.
  • سرمه سوماق جهت تسکین فشار و درمان جوشهای پلک نافع است.
  • سماق منبع ویتامینcاست.

– مضرات سماق

* میوه تازه سماق به دلیل ایجاد مسمومیت نباید مصرف شود و فقط باید خشک آنرا مصرف نمود.

* به دلیل اینکه سماق سرد است برای افراد سردمزاج مناسب نیست و باید با گیاهان گرم مصرف شود(۴).

* مصرف بیش از حد آن هم به صورت چاشنی بیش از ۵ گرم می تواند مسمومیت زا باشد.

* صمغ درخت سماق تولید یبوست شدید می کند

* مرغوب ترین نوع سماق به رنگ قرمز می باشد که متأسفانه برخی موارد به سماق های زرد و سیاه رنگ شیمیایی اضافه می کنند تا قرمز شود که این باعث خطناک شدن مصرف سماق می شود.

– کاربردهای مختلف سماق

  • جوشانده برگ و میوه آن در رنگ رزی پشم مورد استفاده قرار می گیرد.
  • از دانه سماق روغنی استخراج می شود که در شمع سازی استفاده می شود.
  • در قدیم برگ درخت سماق دم کرده را برای سیاه کردن مو استفاده می کردند.
  • عصاره، جوشانده و برگ خشک شده درخچه که به سماق الصباغین معروف است در حدود ۲۷ درصد جوهر مازو(تانن) دارد که در نمونه های وحشی مقدار زیادتر است و در دباغی و رنگرزی مصرف می شود.
  • پودر سماق بعنوان چاشنی غذای برنج و آش استفاده می شود.
  • برگ سماق در سیگارهای سنتی کاربرد داشته است.
  • در یونان از چوب سماق برای رنگ آمیزی پارچه های پشمی استفاده می شود.
  • در گور ایتالیایی ها از این گیاه برای رنگ دادن به چرم استفاده می شود.
  • بومیان آمریکائی آشامیدنی های سرد، گرم، رنگ و دارو از میوه های سماق تهیه می کردند.
  • از جوانه های تازه آن در سالادها استفاده می شود.

 

.

.

.

.

چهارمین شکایت ایران را خبرآنلاین بررسی کرده است.

شکایت ایران در لاهه جواب می گیرد؟

این چهارمین باری است که شکایت جمهوری اسلامی ایران در دیوان بین‌المللی لاهه ثبت می‌شود. با دکتر محمد عجم کارشناس ارشد مسائل بین‌الملل شکایت ایران به لاهه را برای خبرآنلاین بررسی کرده است.

تهران- اقتصاد برتر- ۱ مرداد ۹۷
بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، این چهارمین باری است که شکایت ایران در دیوان بین‌المللی لاهه ثبت می‌شود. این شکایت از سوی ایران در پی تحریم های یک‌جانبه آمریکا و خروج این کشور از برجام صورت گرفت، در این باره با دکتر محمد عجم کارشناس ارشد روابط بین‌الملل گفت‌وگو کرده‌ایم که از نظر می‌گذرانید:

به چه دلیل ایران پیمان مودت سال ۱۹۵۵ را مبنای شکایت لاهه قرار داد؟
‏ برای اینگونه شکایات علاوه بر دیوان دادگستری، دیوان دایمی داوری لاهه و مراجع داوری دیگر هم وجود ‏دارد و در دو مورد شکایت گازی ترکیه و مورد کرسنت ترکیه به دیوان داوری مراجعه کردند و ایران به ‏جریمه ۱۸ و دو میلیارد دلار محکوم شد. علت اینکه ایران، برای شکایت های خود به دیوان لاهه، پیمان ‏مودت، روابط اقتصادی و حقوق کنسولی بین ایران و آمریکا (۱۹۵۵) را به عنوان پایه این شکایت برگزیده است ‏بدلیل بند ۲ ماده ۲۱ پیمان مودت است که خود آمریکا نیز برای اولین بار شکایت از ایران (گروگانگیری) را ‏به همین پیمان مستند کرد و البته رأی مثبت هم گرفت.

‏ایران با توسل به مکانیزم های حقوقی و سیاسی می خواهد ثابت کند که بدنبال اقدامات فراقانونی نیست و دولتی همسو با مقررات بین المللی است و این امریکا است که خلاف قوانین و عرف عمل کرده است و در واقع به نوعی انتقال مدیریت فشار روانی به میدان امریکا است.

دیوان دادگستری تحت تاثیر اوضاع سیاسی بین المللی است و دعاوی ایران و امریکا نیز بیشتر ماهیت ‏سیاسی دارد تا گوهر حقوقی. ممکن است که دیوان صلاحیت رسیدگی به این دو شکایت اخیر را بخاطر ماهیت ‏سیاسی و یا دلایل دیگری را از خود سلب کند و حتی اگر بپذیرد که به آنها رسیدگی کند و اگر به نفع ‏ایران حکمی صادر کند رویه قبلی آمریکا ثابت کرده که به آن اهمیتی نخواهد داد مانند قضیه نیکاراگوئه و لیبی. ‏قبل از انقلاب یکی از مهمترین دعاوی دیوان لاهه رای این دادگاه در مورد ملی شدن صنعت نفت ایران ‏بود ‏که در آن قضیه نیز دادگاه بعد از یک پروسه طولانی رسیدگی به شکایت بریتانیا علیه ملی شدن نفت ‏را در صلاحیت خود ندانست و در واقع حکمی صادر نکرد بلکه از خود سلب مسئولیت کرد.‏

ارزیابی شما از اقدام ایران چیست؟ آیا می توان خوشبین بود که دادگاه بین المللی به نفع ایران گام بردارد؟ به طور کلی چه دستاوردی خواهد داشت؟ پیشینه این شکایت ها تا به حال پاسخ مثبتی داشته است؟
در حالیکه هنوز شکایت دو سال قبل ایران در مورد مصادره ۲ میلیارد دلار دارایی بانک مرکزی وارد مرحله ‏رسیدگی نشده است، شکایت جدید کمی جای تامل دارد. بهتر بود این شکایت ابتدا در کمیسیون مربوطه ‏در برجام رسیدگی می شد و یا مستقیما در شورای امنیت طرح میشد و ارسال آن به دیوان دادگستری تا ‏رسیدگی به پرونده بانک مرکزی معلق می شد. البته همه این موارد به لابی قدرتمند سیاسی حقوقی نیاز دارد که آمریکا در این زمینه برخوردارتر از ایران است. پرونده مصادره ۲ میلیارد دلار ماهیت حقوقی تری دارد ‏تا بحث خروج از برجام زیرا در مفاد توافقنامه برجام پیش بینی نشده که باقی ماندن در برجام الزامی باشد، بلکه ‏اختیاری است.

به هر حال شکایت جدید از ابعاد روحی، روانی، سرگرمی و تبلیغاتی، اثراتی دارد و می تواند از نظر ‏معنوی (ارامش درونی) و از نظر روانی و فشار تبلیغاتی مفید باشد ولی اینکه از آن سود مادی نصیب شود خیلی ‏بعید و غیر ممکن است. هنوز شکایت دو سال قبل ایران در مورد مصادره ۲ میلیارد دلار وارد پروسه ‏رسیدگی نشده است شکایت ایران در مورد انهدام سکوهای نفتی خلیج فارس بعد از چند سال هزینه و .. ‌‏.. هیچ نتیجه ای نداشت و رای عملا بنفع آمریکا تمام شد، در قضیه شکایت امریکا از ایران در مورد اشغال ‏سفارت؛ ایران محکوم شد ولی توجهی به حکم دیوان نکرد.

در قضیه شکایت مربوط به هواپیمای ساقط ‏شده در خلیج فارس نیز چون ماهیتی کاملا حقوقی داشت و آمریکا خود را مقصر می دانست داوطلبانه ‏غرامت داد و ختم دعوا شد.‏

در این شکایت اخیر هم بعد از سه سال بازی سیاسی و حقوقی در نهایت از دو سناریو خارج نخواهد ‏بود یا از خود سلب صلاحیت خواهد کرد و یا اگر بپذیرد و در یک روند طولانی حکمی صادر شود قطعا ‏سیاسی و بی خاصیت خواهد بود .‏

ایران در متن شکایت نامه خود چه مواردی را مندرج کرده است؟
‏ در شکایت ایران از قضات دیوان خواسته شده که موارد ذیل را اعلام کنند‎:‎
‏۱- ‎‎آمریکا از طریق تحریم های اعلام شده در ۸ مه (۱۸ اردیبهشت) و دیگر تحریم های ذکر شده در این ‏دادخواست در ارتباط با ایران و افراد و نهادهای ایرانی، تعهدات خود در ماده های ۴ (بند ۱)، ۷ (بند ۱)، ۸ ‌‏(بند ۱ و ۲)، ۹ (بند ۲)، و ۱۰ (بند ۱) (در عهدنامه ۱۳۳۴) را نقض کرده است”.‏
۲- آمریکا باید بدون هیچ‌گونه تأخیری، اقدامات آغاز شده از ۸ مِی را متوقف کند‎.‎
۳- آمریکا بایستی فوراً از تهدید به اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران، دست بردارد‎.‎
۴- آمریکا باید تضمین بدهد که گامی در مسیر دور زدن رأی دادگاه در خصوص این پرونده برنمی‌دارد‎.‎
۵- آمریکا باید خسارات وارده به شرکت‌های ایرانی را بر اساس تشخیص دیوان، به صورت تمام و کمال جبران ‏کند‎.

تحلیل شما به مواردی که اشاره کردید چیست؟
از نظر شکلی نیازی نبود که درخواست ایران در ۵ بند جداگانه مطرح و قضیه پیچیده شود. بند اول به صورت ‏زیر کفایت می کرد: ” آمریکا باید بدون هیچ‌گونه تأخیری، اقدامات خصمانه بعد از برجام را متوقف و جبران ‏خسارت نماید”.

در ۵ بندی که در شکایت آمده است شاکی که دولت ایران باشد هیچ نگرانی نسبت به اقدام خصمانه دولت ‏ترامپ برای قرار دادن ملت ایران به صورت شمولی و همگانی، در لیست تحریم ویزای اشخاص بروز نداده ‏است در حالیکه این اقدام در واقع بزرگترین توهین به کل ملت ایران است که با قرار دادن ایران در لیست ‏کشورهایی همانند ملت بدون دولت سومالی، دولت وظیفه دارد به حقوق تک تک افراد و اشخاص متعهد باشد.

در شکایت به ماده ها و بندهایی اشاره شده که همگی مربوط ‏به شرکتها و تجارت، مبادله کالا، تجارت هوایی و دریایی، انتقال ارز، مسائل کنسولی و امور شرکتها است. در ‏شکایت اخیر به دیوان بین المللی دادگستری هیچ اشاره به ماده ۲ عهدنامه مودت نشده ‏است که به مسافرت اشخاص و اقامت ربط دارد.

در دوره آخر ریاست جمهوری باراک اوبا آمریکا سیاستی را برای جذب نخبگان ایرانی اتخاذ کرد و ۱۲ هزار ‏دانشجوی ایرانی جذب دانشگاههای آمریکا شدند به علاوه اینکه یک میلیون ایرانی ساکن آمریکا هستند و سیاست تحریم ‏ویزایی دولت ترامپ باعث شده که دانشجویان ایرانی در حین تحصیل جرات خروج از آمریکا را نداشته باشند زیرا ‏نگران هستند که اجازه ورود مجدد برای ادامه تحصیل نیابند. این باعث افسردگی بسیاری از این دانشجویان و خانواده های آنها ‏شده است.

دولت ترامپ در نقض آشکار عهدنامه مودت ۱۹۵۵ تمامی شهروندان ایرانی را از سفر به امریکا منع کرده ‏است حتی والدینی که فرزندان و نوه هایشان اقامت و یا تابعیت امریکا دارند را از دیدن فرزندان و نوه ها ‏محروم کرده است. (تحریم بدون تمایز و توتالیتر) که رفتار مغایر با حقوق بنیادین و حقوق اولیه و طبیعی و متضاد با مفاد عهدنامه های حقوق بشری هم هست‏.

به علاوه اینکه در ضدیت آشکار با ماده ۲ و بند های (دو ۱- دو ۲ ) عهدنامه مودت ۱۹۵۵ است. به طور مثال ‏در ‌ماده ۲- بند ۱- اتباع هر یک از طرفین معظمین متعاهدین مجاز خواهند بود … به قلمرو طرف معظم ‏متعاهد دیگر وارد شوند و در آن جا اقامت کنند و شرائط چنین اجازه به هیچ وجه نامساعدتر از‌شرایطی ‏نخواهد بود که در مورد اتباع هر کشور ثالثی قائل می‌شوند.

بند ۲ بسیار مفصل تر به امور ورود و اقامت ‏اتباع و آزادی های این افراد می پردازد. در حالیکه اکنون ۳۵۰ هزار دانشجوی چینی و حدود ۱۲۰ هزار ‏دانشجوی هندی در آمریکا با ویزای مولتی و کثیر تردد در حال تحصیل و کار هستند که با توجه به مفاد ‏عهدنامه دوستی ایران و آمریکا تمامی این امتیازات باید به دانشجوی ایرانی نیز داده شود.‏

اگر هیچ بندی هم به صراحت به موضوع اشاره نکرده بود از اسم عهدنامه مودت و دوستی معلوم است ‏دارای روحی است که چنین نقض فاحشی علیه تمامی شهروندان غیر قابل قبول و نقض غرض دوستی ‏است. ‏

در شکایت اخیر ایران ضروری بود به این موضوع اشاره می شد؛ یاد آور می شود که احکام و تصمیمات دادگاه الزام‌آور است. اما ابزار اجرایی ندارد و احکام و نظریات ‏بسیاری از این دادگاه بلا اثر و بلا تکلیف باقی مانده است از جمله رای ۱۹۷۶ این دادگاه در مورد صحرای ‏باختری . با توجه به رویه سیاسی که دادگاه در چند دهه اخیر در پیش گرفته در این قضیه جدید هم بعید ‏است از یک نظر دو پهلو و بی خاصیت فراتر رود آنهم در یک دوره طولانی دو یا سه ساله بعضی موارد در ‏این دادگاه بیشتر از ۱۰ سال طول کشیده است.‏

*خبرآنلاین

.